Η εκδικητικότητα αναμφίβολα αποτελεί μια ανθρώπινη τάση. Είναι κατ' ουσίαν η τάση για εκδίκηση, παρόλο που συχνά οι δύο αυτές έννοιες, ασαφώς και εσφαλμένως, συγχέονται μεταξύ τους. Εντούτοις, η εκδίκηση εμπεριέχει την έννοια του πράττοντος υποκειμένου, ήτοι αποτελεί πρακτικά την έκφραση της εκδικητικότητας, όταν ο άνθρωπος αποτυγχάνει να ελέγξει την ορμή του στον τομέα αυτό. Ως παρορμητική λοιπόν έκφραση του ανθρώπινου συναισθηματισμού, έχει πολλές εκφάνσεις, αποτελεί δε, στοιχείο συνυφασμένο με την ανθρώπινη διάσταση του ατόμου. Εξάλλου, είναι δυνατόν να λάβει από πολύ ήπιες έως εξαιρετικά ακραίες μορφές, ανάλογα με την ένταση του υποκείμενου συναισθήματος.
Ακριβώς όμως σε αυτήν τη δυναμικότητα έγκειται και το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό αυτής της τάσης: Όπως κάθε ορμή ή παρόρμηση της ανθρώπινης ύπαρξης, η εκδικητικότητα είναι αναντίρρητα, ευκολότερα ή δυσκολότερα, διαχειρίσιμη και ενίοτε καθοδηγήσιμη. Πιο συγκεκριμένα, καλλιεργώντας τις συνθήκες για έκλυσή της με ελεγχόμενο τρόπο, καθίσταται δυνατόν υπό προϋποθέσεις να διαχειριστείς την έκλυση των συναισθημάτων που εντυπώνονται στο άτομο, ως απόρροια της εκτός ελέγχου συμπεριφοράς του. Αυτά, είναι ενίοτε τόσο έντονα που η επίδραση μιας πραγματικά πράους αντίδρασης εκ μέρους του απόδεκτη-θύματος, θα μπορούσε να αντιστρέψει την αρνητικότητά τους, επιτυγχάνοντας σε βάθος χρόνου την άμβλυνση της ροπής προς την εκδικητικότητα. Βεβαίως αυτό συναρτάται αμέσως από τις αξίες του ατόμου που βρίσκεται στο ρόλο του θύτη, δεδομένου ότι η στείρα επιθυμία αντεκδίκησης χωρίς σαφώς καθορισμένη την έννοια περί κοινού δικαίου θα είχε μάλλον καταστρεπτικές συνέπειες...
Ακριβώς όμως σε αυτήν τη δυναμικότητα έγκειται και το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό αυτής της τάσης: Όπως κάθε ορμή ή παρόρμηση της ανθρώπινης ύπαρξης, η εκδικητικότητα είναι αναντίρρητα, ευκολότερα ή δυσκολότερα, διαχειρίσιμη και ενίοτε καθοδηγήσιμη. Πιο συγκεκριμένα, καλλιεργώντας τις συνθήκες για έκλυσή της με ελεγχόμενο τρόπο, καθίσταται δυνατόν υπό προϋποθέσεις να διαχειριστείς την έκλυση των συναισθημάτων που εντυπώνονται στο άτομο, ως απόρροια της εκτός ελέγχου συμπεριφοράς του. Αυτά, είναι ενίοτε τόσο έντονα που η επίδραση μιας πραγματικά πράους αντίδρασης εκ μέρους του απόδεκτη-θύματος, θα μπορούσε να αντιστρέψει την αρνητικότητά τους, επιτυγχάνοντας σε βάθος χρόνου την άμβλυνση της ροπής προς την εκδικητικότητα. Βεβαίως αυτό συναρτάται αμέσως από τις αξίες του ατόμου που βρίσκεται στο ρόλο του θύτη, δεδομένου ότι η στείρα επιθυμία αντεκδίκησης χωρίς σαφώς καθορισμένη την έννοια περί κοινού δικαίου θα είχε μάλλον καταστρεπτικές συνέπειες...
